In het gevecht tegen de opwarming van de aarde moet de uitstoot van CO₂ drastisch omlaag. Nederland wil deze met 30 procent terugdringen.

Kooldioxide (CO₂) is eigenlijk een tamelijk onschuldig gas dat van nature in de lucht voorkomt. Dit belangrijkste broeikasgas, naast bijvoorbeeld lachgas en methaan, maakt deel uit van een natuurlijke kringloop. En zolang die kringloop in evenwicht is, is er niks aan de hand. Maar het probleem is: dat evenwicht is zoek. Er is te veel CO₂ en er komt steeds meer bij.

Niet dat we daar iets van merken. Koolstofdioxide is een gas dat we niet kunnen ruiken en niet kunnen zien. We drinken het wel, bijvoorbeeld als we een colaatjes achterover slaan: kooldioxide veroorzaakt de ‘prik’ in frisdranken.

De relatie tussen de uitstoot van kooldioxide en onze warmterecords is simpel: rond de aarde zweeft een schil van broeikasgassen die ervoor zorgt dat de warmte van de zon op aarde wordt vastgehouden, op een voor ons leefbare temperatuur. Zonder deze schil van gas zou het hard vriezen op de aarde. Nu er steeds meer kooldioxide aan de schil wordt toegevoegd, wordt de schil dikker en krijgen wij het steeds warmer.

CO₂ ontstaat door verbranding van fossiele brandstoffen zoals aardolie en aardgas. De uitstoot hiervan draagt wereldwijd voor meer dan de helft bij aan het versterkte broeikaseffect. Niet alleen de industrie, maar ook de huishoudens zijn hier debet aan: een gemiddeld huishouden produceert jaarlijks, door het verbruik van gas, elektra en vervoer, ongeveer een hoeveelheid broeikasgassen die gelijk staat aan negen ton kooldioxide. Dat zegt de meest van ons natuurlijk niks. Tot we ons realiseren dat 450 bomen een jaar moeten groeien en CO₂ opnemen, om die negen ton te compenseren. En zo onze verstoring van de kringloop weer in balans te brengen. Bij die negen ton moeten we nog eens acht ton op tellen, omdat alles wat we kopen, aantrekken en opeten niet uit de vervuilde lucht komt vallen, maar geproduceerd en vervoerd moeten worden.

Lege aardgasvelden
De EU-ministers van milieu hebben met elkaar afgesproken de CO₂-uitstoot te verminderen met ten minste twintig procent. En als niet EU-landen ook meedoen, willen ze dat optrekken naar dertig procent; Nederland heeft zich al gecommitteerd aan die dertig procent. Een van de methoden om die uitstoot terug te dringen, is het opslaan van kooldioxide in lege aardgasvelden. Een ander belangrijk middel is het systeem waarbij bedrijven kunnen handelen in emissierechten. Ze krijgen een aantal rechten om CO₂ uit te stoten. Wie zuinig werkt, kan deze rechten deels verkopen op de in Amsterdam gevestigde European Climate Exchange. Hier is in een jaar tijd zo’n 200 miljoen ton kooldioxide (dus de rechten om die hoeveelheid uit te stoten) van eigenaar gewisseld. Bedrijven die veel CO₂ uitstoten, kopen emissierechten van bedrijven die heel zuinig zijn. De kracht van dit handelssysteem is dat het vervuilers dwingt  te betalen voor overmatige uitstoot. Nu krijgen ze die emissierechten nog, maar het plan is dat ze daar in toenemende mate voor moeten gaan betalen, en flink ook. Europese luchtvaartmaatschappijen zitten al hoog in de gordijnen, want zij moeten vanaf 2011 waarschijnlijk fors gaan betalen voor die emissierechten. En de rekening van € 40 miljard, kunnen ze, naar eigen zeggen, hooguit voor een derde doorberekenen aan de reizigers. Stroomproducenten en wegvervoerders delen die vrees. Politici gaan ervan uit dat ze met dit systeem het bewustzijn van bedrijven vergroten om zuiniger om te springen met energie.

Het goede nieuws: sommige landen stoten nu al minder kooldioxide uit dan verwacht. Waaronder Nederland, Zweden, Frankrijk en een deel van België. In Nederland wordt in totaal 270 miljoen ton uitgestoten, heel Europa was vorig jaar goed voor een uitstoot van 5,6 miljard ton kooldioxide. Om dat te compenseren heb je 280 miljard bomen nodig.